Spadkobierca

Joanna

Ważna postać w życiu Tomasza Judyma, do której czuje bardzo silną więź emocjonalną, lecz którą będzie musiał porzucić.

Joanna proponuje Judymowi, aby założyli szpital w Cisach. Chcą oni założyć swój dom, symbol szczęścia, perspektywa przyszłości mogłaby być piękna. Jednak Judym mówi, że ma dług do spłacenia – dług wobec warstwy, w której się urodził. Nie może on realizować swojego szczęście, chce wypełnić swoje posłannictwo. Joanna zapewnia,  że nie stanie mu wówczas na drodze i nie zamierza mu w niczym przeszkadzać. On odrzuca jej miłość. Rozdarta sosna symbolizuje wówczas tragizm wewnętrzny bohatera głównego. Rozdarcie między obowiązkiem, a miłością. Cokolwiek wybierze i tak będzie to tragiczny wybór. Jest sfrustrowany własną sytuacją. Wymowa utworu jest niezwykle pesymistyczna, kompozycja jest otwarta, ponieważ losy Judyma nie są znane. Jest on zawieszony między dobrem, a złem. Tomasz jest po prostu spadkobiercą bohatera romantycznego, ponieważ przeżywa on swoistego rodzaju nieszczęśliwą miłość, musi dokonywać jakichś wyborów, jest marzycielem i idealistą. Buntuje się on przeciwko podziałom istniejącym w społeczeństwie.

Spadkobierca

Cechy bohaterów różnych epok, które odnaleźć można w usposobieniu Tomasza Judyma z powieści Żeromskiego.

Judym ma określony cel, co wskazuje bez wątpienia na to, że jest romantykiem. Jest on niezwykle wrażliwy, działa pod wpływem emocji, próbuje naprawić świat, poświęca się by dokonać swoje idee, a w życiu kieruje się do drugiego człowieka miłością. Pozytywistyczne cechy, to między innymi poświęcenie się dla pracy, typ społecznika, chce rozpocząć swoją działalność od ludzi najbiedniejszych, pragnie ich leczyć i pomagać im w ich cierpieniu. Awansował on społecznie dzięki swoim determinacjom. Pragnie on być człowiekiem użytecznym. Nie zmienia on swoich poglądów, akceptuje ludzi pochodzenia Żydowskiego, marzy o wynalazkach i kultywuje wiedzę. Młodopolskie cechy człowieka w odniesieniu do postaci Judyma to między innymi to, że nie interesuje go bogactwo, współ odczuwa ze światem, ma skłonność do chwil refleksji i zadumy na temat otaczającego go świata. Subiektywnie odbiera on świat, posługuje się on impresjonizmem, ponieważ świat widziany oczyma Judyma ulega liryzacji, wyraża swoje emocje w mowie i w czynach.